CINEMARCH

کسی که هرگز نبود

برگی از آموزه‌های انديشمندی گمنام (۲)

آن کس، که در بن‌بست گريزناپذير گذران پوچ و بيهوده روزها، راهی به‌سوی آينده نمی‌بيند، به‌ناچار روی به گذشته می‌برد. گذشته اما گذشته است و هرگز بازگشتنی نيست. پس آن کس، نه به گذشته، که به پندار خودساخته آن دل می‌بندد. دور نيست که چنين کسی چنان شيفته پندارهای خود شود که در گرداب رويابافيهای پوچ فرورود. اگر چنين شود، او خود را، از آن بن‌بست آغازين، به تنگنايی همه‌سو بسته، به زندانی خودساخته انداخته است. در تاريکی اين زندان، که چشمان او را کور و نابينا کرده‌است، او اکنون را فراموش می‌کند؛ از ياد می‌برد که کيست و در کجاست؛ و به همه آنچه دارد پشت می‌کند. اگرچه در دوزخی اهريمنی به‌سرمی‌برد؛ اما به رويابافی درباره گذشته پندارين خود دل خوش می‌دارد.

آن کس جغد کور ويرانه هرگز آبادنشدنی گذشته خودساخته خويش است؛ و آنچه را در دل دارد و به زبان نمی‌تواند آورد؛ و آنچه را در اکنون ندارد و در گذشته پندارين خود می‌جويد، شايد در پاره‌هايی از اين يا آن داستان بيابد و خودفريبانه آنها را رونويسی کند. او اما، با هر شاخ و برگی که به آن رويابافی پندارين می‌آويزد، همانا بيشتر و بيشتر در تاريکی دوزخی گذشته فرومی‌رود، تا جايی‌که، برای واقعيت‌بخشيدن به روياهای دروغين خود، آماده است زندگی و اکنون راستين خود و ديگران را نيز نابود کند.

اما آن کس، اگر به‌هوش باشد و دمی بيانديشد، به‌روشنی درمی‌يابد که گذشته، هرچه بوده و با همه آنچه در آن بوده، اکنون يکسره نابود است و بازگشت‌ناپذير. اگر نيک بنگرد، خواهد ديد که خود او نيز چيزی بيش از پسمانده بی‌ارزش و دورانداختنی آن گذشته نيست؛ و در ژرفنای تاريکی همان گذشته نابود به نيستی پيوسته است. او را مرده هم نمی‌توان پنداشت. از مردگان، دست‌کم ياد آنها به اکنون راه‌می‌يابد و با زندگان می‌ماند. آن کس اما، از ديد آنان که، رها از گذشته، در اکنون زندگی می‌کنند و چشم به آينده دوخته‌اند، در همان گذشته نابودشده، در پشت زمان جامانده است؛ چنان‌که يادی از او نيز از راهيابی به اکنون ناتوان است. او از هر مرده‌ای مرده‌تر است؛ انگار که از آغاز زاده نشده و هستی نداشته‌است. او کسی است که هرگز نبوده‌است.

سفارش

گردايه نوشته‌های درباره گرگان‌شناسی و ترکمن‌صحرا را در وبلاگ دلنوشته‌های يک زن بخوانيد.

+ يعقوب رشتچيان ; ٦:۳۱ ‎ب.ظ ; پنجشنبه ۱٥ دی ،۱۳۸٤
comment نظرات ()